in Knowledge

Longest Lived Empires

คำถามหนึ่งที่สนใจหาคำตอบมานานคือ อาณาจักร/จักรวรรดิ (ในที่นี้คือ empire) ที่มีอายุยืนยาวที่สุด มีการสืบเนื่อง (continuity) ได้นานที่สุดคือที่ไหน ภาษาอังกฤษคือ What is the longest lived empire?

แต่พอพยายามหาคำตอบ ก็พบว่าคำถามนี้มันมีความไม่ชัดเจนในตัวมันเอง เพราะนิยามของคำว่า empires ในที่นี้ มันคืออะไรกันแน่ หมายถึงราชวงศ์ไหม เปลี่ยนราชวงศ์แต่อยู่อาณาจักรเดิมทำเลเดิมนี่นับไหม ย้ายเมืองหลวงระหว่างทางแล้วนับไหม ฯลฯ

จนกระทั่งมาเจอบทความนี้จากเว็บ Eupedia ตั้งคำถามไว้ตรงกับที่สงสัย เขาเลยแยกลิสต์ออกเป็น 3 กลุ่มคือ

  • longest uninterrupted empires in history เป็นความหมายเชิงแคบหน่อย คือ ต้องคงภาษาเดิม ถิ่นเดิม แต่อนุญาตให้ย้ายเมืองหลวงได้
    1. Empire of Japan (1703 ปี ตามอายุราชวงศ์)
    2. Byzantine Empire (874 ปี)
    3. Holy Roman Empire (844 ปี)
    4. Zhou Empire (790 ปี)
    5. Ethiopian Empire (666 ปี)
  • longest uninterrupted states in history ความหมายกว้างขึ้นอีกนิด คือ อนุญาตให้เปลี่ยนราชวงศ์หรือระบอบการปกครองได้ ตราบเท่าที่ยังใช้ชื่ออาณาจักรเดิม และนับไปช่วงก่อนประวัติศาสตร์ที่ระยะเวลาไม่ชัดเจนมากนักได้ อ้างเลขอายุกันยาวทะลุฟ้าไปเลย
    1. Ethiopia (2916 ปี)
    2. Văn Lang อาณาจักรเวียดนามในอดีต (2621 ปี)
    3. Japan (2673 ปี)
    4. Gojoseon อาณาจักรเกาหลีในอดีต (2225 ปี)
    5. Assyrian (1805 ปี)
  • longest uninterrupted forms of governments in historical times อันนี้เป็นความหมายเชิงแคบจริงๆ คือรัฐบาลต้องอยู่อย่างต่อเนื่อง ถ้าเปลี่ยนแปลงการปกครองถือว่าสิ้นสุด
    1. Republic of Venice (1100 ปี)
    2. Byzantine Empire (874 ปี)
    3. Kingdom of Scotland (859 ปี)
    4. Kingdom of France (802 ปี)
    5. Khmer Empire (629 ปี)

ส่วนตัวแล้วคิดว่า ถ้าตัด Venice ที่เป็นรัฐขนาดเล็กออกไป และญี่ปุ่นที่นับอายุของราชวงศ์ ที่มีสถานะเป็นหุ่นเชิด/ไม่มีอำนาจทางการเมืองออกไป อายุของ Byzantine ที่ยาวนานเกือบ 900 ปีนั้นถือว่าน่าตื่นเต้นมาก ที่มนุษยชาติสามารถสร้างจักรวรรดิที่อายุยาวขนาดนี้ได้ (และถ้านับรวมกับ อายุของ Ottoman ที่อยู่ในพื้นที่เดียวกัน เมืองเดียวกัน แต่ต่างชนเผ่า-วัฒนธรรม อีก 624 ปี รวมกันได้เกือบ 1,500 ปี)

ภาพวาดเมือง Constantinople โดย Hermann David Salomon Corrodi จิตรกรชาวอิตาเลียน – Pixels

Comments